Skip to content
Bydd y dudalen hon yn cael ei hailysgrifennu ar gyfer LLYW.CYMRU maes o law. Ond mae'r cynnwys presennol yn dal yn gywir a chyfredol.

Rhaglen datgarboneiddio

Nid yw cynnwys y dudalen hon yn cael ei ddiweddaru. Ewch i beta.llyw.cymru i gael yr wybodaeth ddiweddaraf am y canlynol: newid yn yr hinsawdd.

Dolenni perthnasol

Os hoffech gael unrhyw ddogfennau sydd ar y dudalen hon mewn fformat gwahanol, rhowch wybod inni.

Mae Deddf yr Amgylchedd (Cymru) 2016 yn rhoi amlinelliad o’r dull o leihau allyriadau nwyon tŷ gwydr Cymru.

Mae Deddf yr Amgylchedd (Cymru) yn gosod dyletswydd ar Weinidogion Cymru i sicrhau bod allyriadau net o leiaf 80% yn is erbyn 2050 na’r llinell sylfaen. Mae targedau i 2020, 2030 a 2040, a chyllidebau carbon ar gyfer pob pum mlynedd yn creu llwybr tuag at y targed 2050.

Mae’n rhaid i Weinidogion Cymru baratoi a chyhoeddi adroddiad ar gyfer pob cyfnod cyllidebol carbon yn amlinellu eu cynigion a’u polisïau. Mae’n rhaid iddyn nhw hefyd cyhoeddi datganiad cynnydd ar gyfer pob cyfnod cyllidebol a phob blwyddyn darged interim. Mae’n rhaid i’r Pwyllgor ar Newid Hinsawdd (UKCCC) ddarparu cyngor i Weinidogion Cymru a chyhoeddi adroddiad am y cynnydd a wnaed tuag at gyrraedd y cyllidebau carbon a’r targedau.

Mae’r Cynulliad Cenedlaethol Cymru wedi pasio’r Rheoliadau Newid Hinsawdd (Cymru) 2018 yn Rhagfyr 2018. Mae’r Rheoliadau yn:

  • pennu’r targedau interim a’r ddwy gyllideb garbon gyntaf
  • cynnwys ein rhan o allyriadau o hedfan a morgludiant rhyngwladol
  • esbonio sut mae’r Gweinidogion Cymru yn gallu defnyddio credydau carbon rhyngwladol (gwrthbwysiadau)
  • gosod terfyn o 10% ar wrthbwyso carbon ar gyfer y cyfnod cyllideb garbon gyntaf

Dydyn ni ddim yn bwriadu defnyddio gwrthbwysiadau i fodloni’r gyllideb garbon gyntaf ond rydym ni’n derbyn cyngor y UKCCC bod nhw’n darparu hyblygrwydd i amgylchiadau annisgwyl, fel cynnyrch diwydiannol yn fwy o lawer na’r disgwyl.

Y targedau interim yw:

  • 2020: leihau allyriadau 27% o’r waelodlin
  • 2030: leihau allyriadau 45%
  • 2040: leihau allyriadau 67%
Mae’r gyllideb garbon gyntaf yn mynd o 2016 i 2020 ac yn galw am ostyngiad ar gyfartaledd o 23% o’r waelodlin. Mae’r ail gyllideb garbon (2021-25) yn galw am ostyngiad ar gyfartaledd o 33%.

Er mwyn datblygu’r Rheoliadau, wnaethom ni ofyn a derbyn cyngor y UKCCC. Mae’r cyngor wedi cael ei gyhoeddi mewn dwy ran:

Ym mis Mawrth 2019 byddwn yn cyhoeddi ein Cynllun Cyflawni Carbon Isel cyntaf, gan ddefnyddio'r ymatebion i ymgynghoriad Cyflawni ein llwybr carbon isel hyd at 2030. Bydd y Cynllun yn amlinellu ein polisïau a'n cynigion i fodloni ein cyllideb garbon gyntaf a bydd yn gosod y cyd-destun polisi hirdymor i ddarparu twf glân a llesiant ehangach cymunedau yng Nghymru.